Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 4 okt 2022. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 40 · 2022

Wachttijden-briefing, 4 okt 2022

Het landelijk beeld voor behandeling loopt op met 1.6 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 54.9% over alle metingen heen. 240 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 20 sep 2022 → 4 okt 2022N metingen nu: 8.339Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
37.5d
+1.1 dvs 36.4 d
loopt op tov vorige peildatum
Diagnostiek
22.1d
+0.2 dvs 22.0 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
67.9d
+1.6 dvs 66.3 d
loopt op tov vorige peildatum
Treeknorm
54.9%
-0.3 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogverrichting

Grote stijger: Sterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie)

Het landelijke gemiddelde voor Sterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie) (Gynaecologie (307)) is in twee weken gestegen van 63.7 d naar 79.6 d. 32 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
63.7 d
Nu
79.6 d
Verandering
+15.9 d (+25.0%)
Hoogregio

Regio Noord-NL loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 68.5 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+42.5 d boven gem.
Diagnostiek
+17.5 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+8.6 d boven gem.
Aandachttrend

Behandeling loopt landelijk op

Tussen de vorige en huidige peildatum steeg het landelijke gemiddelde met +1.6 d. Dit raakt vrijwel alle regio's en type-behandeling-verrichtingen.

Vorige peildatum
66.3 d
Huidige peildatum
67.9 d
Verandering
+1.6 d
Aandachttreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor polikliniekbezoek

51.7% van de metingen zit binnen norm — 1.2 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 48% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
52.9%
Huidig
51.7%
Δ procentpunt
−1.2 pp
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
37.5 d nu
+1: 37.0 d+2: 36.6 d80% PI ±3.9 d
Diagnostiek
22.1 d nu
+1: 22.0 d+2: 21.9 d80% PI ±1.7 d
Behandeling
67.9 d nu
+1: 68.2 d+2: 69.1 d80% PI ±4.2 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Isala Heerde
Heerde
Neurologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
999 d48.1 d+950.9 d+82.8σ
Tjongerschans
Heerenveen
Chirurgie (heelkunde) - Mammapoli / Borstonderzoek
Polikliniekbezoek
72 d8.0 d+64.0 d+67.1σ
Isala Diaconessenhuis
Meppel
Botdichtheidsmeting DEXA meting (radiologie)
Diagnostiek
106 d10.2 d+95.8 d+29.5σ
Academisch Ziekenhuis Maastricht
Maastricht
Oogheelkunde - Staar
Polikliniekbezoek
59 d16.4 d+42.6 d+17.3σ
Eyescan Hoofddorp
Hoofddorp
Ooglidcorrectie (oogheelkunde)
Behandeling
45 d29.2 d+15.8 d+15.4σ
U-Clinic | Veluwe
Hattem
Chirurgie (heelkunde) - Vaatchirurgie
Polikliniekbezoek
28 d6.6 d+21.4 d+14.8σ
Gelre Ziekenhuizen Apeldoorn
Apeldoorn
Dermatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
90 d35.6 d+54.4 d+12.9σ
Amsterdam-UMC, locatie AMC
Amsterdam
Dermatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
57 d47.3 d+9.7 d+11.8σ
U-Clinic | Veluwe
Hattem
Operatieve behandeling goedaardige aandoeningen van/rondom de anus (heelkunde)
Behandeling
28 d6.9 d+21.1 d+11.8σ
Ziekenhuis Rijnstate, locatie Arnhem
Arnhem
Interne geneeskunde - Endocrinologie
Polikliniekbezoek
86 d59.0 d+27.0 d+11.4σ
Academisch Ziekenhuis Maastricht
Maastricht
Gynaecologie - Infertiliteit
Polikliniekbezoek
31 d7.6 d+23.4 d+10.9σ
Tjongerschans
Heerenveen
Reumatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
3 d183.7 d-180.7 d-10.9σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 37.5 d
Diagnostiek
landelijk 22.1 d
Behandeling
landelijk 67.8 d
Brabant
37.4 d
−0.1 d
17.8 d
−4.3 d
57.8 d
−10.0 d
Euregio
34.5 d
−3.0 d
20.6 d
−1.5 d
71.6 d
+3.8 d
Limburg
27.1 d
−10.4 d
12.3 d
−9.8 d
66.4 d
−1.4 d
Midden-NL
30.4 d
−7.1 d
26.5 d
+4.4 d
65.7 d
−2.1 d
Noord-NL
46.1 d
+8.6 d
39.6 d
+17.5 d
110.3 d
+42.5 d
Noordwest
25.6 d
−11.9 d
14.9 d
−7.2 d
71.1 d
+3.3 d
Oost
41.9 d
+4.4 d
24.0 d
+1.9 d
69.1 d
+1.3 d
SpzNet AMC
29.5 d
−8.0 d
14.3 d
−7.8 d
43.1 d
−24.7 d
West
45.7 d
+8.2 d
28.3 d
+6.2 d
68.0 d
+0.2 d
Zuidwest-NL
39.0 d
+1.5 d
25.6 d
+3.5 d
55.8 d
−12.0 d
Zwolle
53.1 d
+15.6 d
31.8 d
+9.7 d
82.8 d
+15.0 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)51.7%

2.398 van 4.638 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)74.4%

1.029 van 1.383 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)49.7%

1.153 van 2.318 metingen binnen norm

3.759 van 8.339 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 5 apr 2022 (≈ 6 maanden geleden) zat 53.4% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 48.9%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Aandachttrend

Structureel stijgende trend in behandeling

Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De stijgende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Bron-systemen lopen vol — dit verdient een nadere blik per regio.

Statistic S
34
p-waarde
2.4e-2
Richting
↑ slechter
Aandachtanomalie

240 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
430
Dalen (z ≤ −2)
289
Extreem (|z| ≥ 3)
240
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor diagnostiek

Compliance steeg met 1.5 procentpunt naar 74.4%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
72.9%
Huidig
74.4%
Δ procentpunt
+1.5 pp
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling

Compliance steeg met 0.5 procentpunt naar 49.7%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
49.2%
Huidig
49.7%
Δ procentpunt
+0.5 pp
Positiefverrichting

Grote daler: Transgender zorg

Transgender zorg (Overige) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 219.7 d terug naar 198.6 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
219.7 d
Nu
198.6 d
Verandering
−21.1 d (−9.6%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.