Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 27 dec 2022. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 52 · 2022

Wachttijden-briefing, 27 dec 2022

Het landelijk beeld voor behandeling daalt met 3.3 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 56.1% over alle metingen heen. 243 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 13 dec 2022 → 27 dec 2022N metingen nu: 7.194Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
36.1d
-1.6 dvs 37.6 d
verbetering tov vorige peildatum
Diagnostiek
21.7d
+0.1 dvs 21.6 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
62.6d
-3.3 dvs 65.8 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
56.1%
+2.2 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogverrichting

Grote stijger: Operatieve verwijdering slokdarm (heelkunde)

Het landelijke gemiddelde voor Operatieve verwijdering slokdarm (heelkunde) (Chirurgie (heelkunde) (303)) is in twee weken gestegen van 55.5 d naar 205.4 d. 5 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
55.5 d
Nu
205.4 d
Verandering
+149.9 d (+270.1%)
Aandachtregio

Regio Noord-NL loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 2 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 32.1 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+16.2 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+15.9 d boven gem.
Aandachtanomalie

243 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
384
Dalen (z ≤ −2)
342
Extreem (|z| ≥ 3)
243
Positieftrend

Polikliniekbezoek verbetert landelijk

Het landelijke gemiddelde daalde met −1.6 d — een breed positief signaal voor polikliniekbezoek.

Vorige peildatum
37.6 d
Huidige peildatum
36.1 d
Verandering
−1.6 d
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
36.1 d nu
+1: 36.5 d+2: 36.5 d80% PI ±3.6 d
Diagnostiek
21.7 d nu
+1: 21.6 d+2: 21.6 d80% PI ±1.6 d
Behandeling
62.6 d nu
+1: 63.2 d+2: 62.6 d80% PI ±4.2 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Erasmus MC
Rotterdam
MRI hersenen
Diagnostiek
341 d24.8 d+316.3 d+36.6σ
Bergman Clinics | Huid & Vaten | Heerenveen
Heerenveen
Behandeling spataderen (endovasculaire procedure) (dermatologie, heelkunde)
Behandeling
3 d70.6 d-67.6 d-30.7σ
Bergman Clinics | Huid & Vaten | Hilversum
Hilversum
Behandeling spataderen (endovasculaire procedure) (dermatologie, heelkunde)
Behandeling
31 d80.4 d-49.4 d-20.5σ
Albert Schweitzer Zkh., loc. Dordwijk
Dordrecht
Chirurgie (heelkunde) - Vaatchirurgie
Polikliniekbezoek
6 d2.1 d+3.9 d+13.6σ
Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Nieuwegein
Nieuwegein
Oogheelkunde - Staar
Polikliniekbezoek
88 d22.5 d+65.5 d+11.1σ
St. Antonius Zkh, Zuwe Hofpoort Zkh, loc. Woerden
Woerden
Oogheelkunde - Staar
Polikliniekbezoek
88 d22.5 d+65.5 d+11.1σ
Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Utrecht
Utrecht
Oogheelkunde - Staar
Polikliniekbezoek
88 d22.5 d+65.5 d+11.1σ
Bergman Clinics | Ogen | Haarlem
Haarlem
Initiële staaroperatie (oogheelkunde)
Behandeling
8 d74.0 d-66.0 d-10.9σ
Bergman Clinics | Ogen | Amsterdam
Amsterdam
Initiële staaroperatie (oogheelkunde)
Behandeling
7 d90.9 d-83.9 d-9.8σ
Bergman Clinics | Bewegen | Naarden
Naarden
Initiële totale knie vervanging (orthopedie)
Behandeling
16 d108.0 d-92.0 d-9.4σ
Bergman Clinics | Ogen | Zaandam
Zaandam
Initiële staaroperatie (oogheelkunde)
Behandeling
21 d59.0 d-38.0 d-9.3σ
Academisch Ziekenhuis Maastricht
Maastricht
Primaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
Behandeling
208 d93.3 d+114.7 d+9.3σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 36.0 d
Diagnostiek
landelijk 21.7 d
Behandeling
landelijk 62.6 d
Brabant
39.3 d
+3.3 d
20.1 d
−1.6 d
55.7 d
−6.9 d
Euregio
36.8 d
+0.8 d
24.5 d
+2.8 d
70.9 d
+8.3 d
Limburg
23.6 d
−12.4 d
11.5 d
−10.2 d
69.3 d
+6.7 d
Midden-NL
29.8 d
−6.2 d
27.0 d
+5.3 d
64.1 d
+1.5 d
Noord-NL
51.9 d
+15.9 d
23.2 d
+1.5 d
78.8 d
+16.2 d
Noordwest
22.6 d
−13.4 d
15.3 d
−6.4 d
62.3 d
−0.3 d
Oost
39.3 d
+3.3 d
29.0 d
+7.3 d
73.1 d
+10.5 d
SpzNet AMC
24.1 d
−11.9 d
16.2 d
−5.5 d
38.5 d
−24.1 d
West
48.8 d
+12.8 d
18.9 d
−2.8 d
60.9 d
−1.7 d
Zuidwest-NL
39.7 d
+3.7 d
29.2 d
+7.5 d
54.4 d
−8.2 d
Zwolle
43.3 d
+7.3 d
25.3 d
+3.6 d
74.3 d
+11.7 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)52.7%

2.092 van 3.967 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)72.8%

858 van 1.178 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)53.0%

1.085 van 2.049 metingen binnen norm

3.159 van 7.194 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 28 jun 2022 (≈ 6 maanden geleden) zat 50.5% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 49.7%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Positieftrend

Behandeling verbetert landelijk

Het landelijke gemiddelde daalde met −3.3 d — een breed positief signaal voor behandeling.

Vorige peildatum
65.8 d
Huidige peildatum
62.6 d
Verandering
−3.3 d
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor polikliniekbezoek

Compliance steeg met 2.7 procentpunt naar 52.7%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
50.0%
Huidig
52.7%
Δ procentpunt
+2.7 pp
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor diagnostiek

Compliance steeg met 2.2 procentpunt naar 72.8%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
70.6%
Huidig
72.8%
Δ procentpunt
+2.2 pp
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling

Compliance steeg met 1.5 procentpunt naar 53.0%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
51.5%
Huidig
53.0%
Δ procentpunt
+1.5 pp
Positiefverrichting

Grote daler: Transgender zorg

Transgender zorg (Overige) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 302.1 d terug naar 151.7 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
302.1 d
Nu
151.7 d
Verandering
−150.4 d (−49.8%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.