Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 3 okt 2023. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 40 · 2023

Wachttijden-briefing, 3 okt 2023

Het landelijk beeld voor behandeling daalt met 3.3 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 54.2% over alle metingen heen. 274 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 19 sep 2023 → 3 okt 2023N metingen nu: 8.493Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
41.2d
+0.7 dvs 40.5 d
loopt op tov vorige peildatum
Diagnostiek
22.6d
0 dvs 22.6 d
geen netto beweging
Behandeling
62.0d
-3.3 dvs 65.3 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
54.2%
-0.3 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogverrichting

Grote stijger: Ablatie (cardiologie)

Het landelijke gemiddelde voor Ablatie (cardiologie) (Cardiologie (320)) is in twee weken gestegen van 97.5 d naar 109.8 d. 11 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
97.5 d
Nu
109.8 d
Verandering
+12.3 d (+12.6%)
Hoogregio

Regio West loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio West op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 52.5 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+30.4 d boven gem.
Diagnostiek
+9.0 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+13.1 d boven gem.
Aandachttreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor polikliniekbezoek

49.8% van de metingen zit binnen norm — 1.8 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 50% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
51.6%
Huidig
49.8%
Δ procentpunt
−1.8 pp
Aandachttreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor diagnostiek

72.8% van de metingen zit binnen norm — 1.0 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 27% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
73.8%
Huidig
72.8%
Δ procentpunt
−1.0 pp
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
41.2 d nu
+1: 40.8 d+2: 40.7 d80% PI ±3.5 d
Diagnostiek
22.6 d nu
+1: 22.6 d+2: 22.5 d80% PI ±1.8 d
Behandeling
62.0 d nu
+1: 63.1 d+2: 64.1 d80% PI ±4.5 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Xpert Clinics Proctologie | Rotterdam
Rotterdam
Operatieve behandeling goedaardige aandoeningen van/rondom de anus (heelkunde, dermatologie)
Behandeling
30 d14.8 d+15.3 d+33.7σ
Ziekenhuis Gelderse Vallei
Ede
Kaakchirurgie
Polikliniekbezoek
21 d82.3 d-61.3 d-29.8σ
HagaZiekenhuis, locatie Den Haag
S Gravenhage
Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of verzakking bij vrouw (gynaecologie)
Behandeling
112 d65.8 d+46.3 d+20.0σ
Stichting Waal Kliniek- Veenendaal
Veenendaal
Chirurgie (heelkunde) - Vaatchirurgie
Polikliniekbezoek
21 d14.8 d+6.2 d+15.8σ
Stichting Waal Kliniek- Veenendaal
Veenendaal
Chirurgie (heelkunde) - Algemeen
Polikliniekbezoek
21 d14.8 d+6.2 d+15.8σ
Stichting Waal Kliniek- Veenendaal
Veenendaal
Chirurgie (heelkunde) - Proctologie
Polikliniekbezoek
21 d14.8 d+6.2 d+15.8σ
Deventer Ziekenhuis Polikliniek Rijssen
Rijssen
Urologie - algemeen
Polikliniekbezoek
75 d196.7 d-121.7 d-15.6σ
Deventer Ziekenhuis, locatie Deventer
Deventer
Urologie - algemeen
Polikliniekbezoek
75 d196.7 d-121.7 d-15.6σ
Wilhelmina Ziekenhuis, locatie Assen
Assen
Revalidatie
Polikliniekbezoek
150 d59.7 d+90.3 d+14.9σ
Ikazia Ziekenhuis, locatie Rotterdam
Rotterdam
Operatieve behandeling goedaardige aandoeningen van/rondom de anus (heelkunde, dermatologie)
Behandeling
400 d204.8 d+195.2 d+11.9σ
Spaarne Gasthuis Noord, loc. Haarlem
Haarlem
Gynaecologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
120 d29.8 d+90.2 d+11.8σ
Amphia locatie Molengracht
Breda
Geïsoleerde/ op zichzelf staande baarmoederverwijdering (gynaecologie)
Behandeling
34 d22.2 d+11.8 d+11.5σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 41.2 d
Diagnostiek
landelijk 22.6 d
Behandeling
landelijk 61.9 d
Brabant
40.6 d
−0.6 d
16.9 d
−5.7 d
54.0 d
−7.9 d
Euregio
45.8 d
+4.6 d
21.9 d
−0.7 d
59.8 d
−2.1 d
Limburg
24.5 d
−16.7 d
11.2 d
−11.4 d
47.6 d
−14.3 d
Midden-NL
31.8 d
−9.4 d
30.3 d
+7.7 d
43.7 d
−18.2 d
Noord-NL
56.3 d
+15.1 d
28.1 d
+5.5 d
87.2 d
+25.3 d
Noordwest
25.5 d
−15.7 d
14.3 d
−8.3 d
66.0 d
+4.1 d
Oost
50.0 d
+8.8 d
25.1 d
+2.5 d
73.8 d
+11.9 d
SpzNet AMC
30.4 d
−10.8 d
20.8 d
−1.8 d
48.0 d
−13.9 d
West
54.3 d
+13.1 d
31.6 d
+9.0 d
92.3 d
+30.4 d
Zuidwest-NL
41.3 d
+0.1 d
25.5 d
+2.9 d
55.1 d
−6.8 d
Zwolle
56.3 d
+15.1 d
31.3 d
+8.7 d
64.2 d
+2.3 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)49.8%

2.368 van 4.754 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)72.8%

996 van 1.369 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)52.2%

1.237 van 2.370 metingen binnen norm

3.892 van 8.493 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 4 apr 2023 (≈ 6 maanden geleden) zat 50.1% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 48.7%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Aandachtforecast

Voorspelling: behandeling gaat de komende maand verder oplopen

Het forecast-model verwacht een eindstand van 64.1 d over twee peildata, gebaseerd op de helling van de afgelopen peildata. Het model is gebackest met walk-forward validatie; de werkelijke uitkomst valt doorgaans binnen ±0.8 d van de voorspelling.

Nu
62.0 d
+1 peildatum
63.1 d
+2 peildata
64.1 d
Aandachttrend

Structureel stijgende trend in behandeling

Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De stijgende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Bron-systemen lopen vol — dit verdient een nadere blik per regio.

Statistic S
36
p-waarde
1.6e-2
Richting
↑ slechter
Aandachtanomalie

274 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
462
Dalen (z ≤ −2)
319
Extreem (|z| ≥ 3)
274
Positieftrend

Behandeling verbetert landelijk

Het landelijke gemiddelde daalde met −3.3 d — een breed positief signaal voor behandeling.

Vorige peildatum
65.3 d
Huidige peildatum
62.0 d
Verandering
−3.3 d
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling

Compliance steeg met 3.0 procentpunt naar 52.2%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
49.2%
Huidig
52.2%
Δ procentpunt
+3.0 pp
Positiefverrichting

Grote daler: Transgender zorg

Transgender zorg (Overige) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 327.4 d terug naar 258.6 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
327.4 d
Nu
258.6 d
Verandering
−68.8 d (−21.0%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.