Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 14 nov 2023. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 46 · 2023

Wachttijden-briefing, 14 nov 2023

Het landelijk beeld voor diagnostiek daalt met 1.2 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 57.4% over alle metingen heen. 238 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 31 okt 2023 → 14 nov 2023N metingen nu: 8.307Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
40.3d
+0.8 dvs 39.5 d
loopt op tov vorige peildatum
Diagnostiek
21.4d
-1.2 dvs 22.6 d
verbetering tov vorige peildatum
Behandeling
59.6d
-0.1 dvs 59.7 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
57.4%
+0.6 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogverrichting

Grote stijger: Bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie)

Het landelijke gemiddelde voor Bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie) (Cardiopulmonale chirurgie (328)) is in twee weken gestegen van 37.8 d naar 50.9 d. 7 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
37.8 d
Nu
50.9 d
Verandering
+13.1 d (+34.7%)
Hoogregio

Regio West loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio West op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 53.7 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+30.3 d boven gem.
Diagnostiek
+11.0 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+12.4 d boven gem.
Aandachtanomalie

238 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
423
Dalen (z ≤ −2)
380
Extreem (|z| ≥ 3)
238
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor polikliniekbezoek

Compliance steeg met 1.0 procentpunt naar 53.6%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
52.6%
Huidig
53.6%
Δ procentpunt
+1.0 pp
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
40.3 d nu
+1: 40.2 d+2: 40.0 d80% PI ±3.4 d
Diagnostiek
21.4 d nu
+1: 21.5 d+2: 21.2 d80% PI ±1.8 d
Behandeling
59.6 d nu
+1: 59.8 d+2: 59.4 d80% PI ±4.5 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Haaglanden Medisch Centrum, locatie Westeinde
S Gravenhage
Neurochirurgie - Algemeen
Polikliniekbezoek
106 d15.1 d+90.9 d+37.5σ
Dijklander Ziekenhuis
Hoorn
Kaakchirurgie
Polikliniekbezoek
66 d98.6 d-32.6 d-14.6σ
Radboudumc
Nijmegen
Kindergeneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
73 d30.3 d+42.8 d+13.4σ
Isala klinieken, loc. Zwolle
Zwolle
Chirurgie (heelkunde) - Vaatchirurgie
Polikliniekbezoek
32 d20.8 d+11.3 d+13.0σ
Isala Diaconessenhuis
Meppel
Chirurgie (heelkunde) - Liesbreuk
Polikliniekbezoek
180 d33.3 d+146.7 d+12.7σ
Isala klinieken, loc. Zwolle
Zwolle
Chirurgie (heelkunde) - Liesbreuk
Polikliniekbezoek
180 d33.3 d+146.7 d+12.7σ
Radboudumc
Nijmegen
Kindergeneeskunde - Interne geneeskunde
Polikliniekbezoek
73 d29.8 d+43.3 d+12.3σ
Stichting Zaans Medisch Centrum
Zaandam
Sterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie)
Behandeling
128 d49.3 d+78.7 d+11.6σ
Medisch Centrum Leeuwarden B.V.
Leeuwarden
Neurologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
21 d73.0 d-52.0 d-11.1σ
Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis loc. TweeSteden, Tilburg
Tilburg
Interne geneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
90 d58.3 d+31.7 d+9.7σ
Streekziekenhuis Koningin Beatrix, locatie Winterswijk
Winterswijk
Dermatologie - Oncologie (verdachte plek)
Polikliniekbezoek
14 d85.3 d-71.3 d-9.3σ
Streekziekenhuis Koningin Beatrix, locatie Winterswijk
Winterswijk
Dermatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
14 d85.3 d-71.3 d-9.3σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 40.3 d
Diagnostiek
landelijk 21.4 d
Behandeling
landelijk 59.6 d
Brabant
41.7 d
+1.4 d
16.4 d
−5.0 d
51.3 d
−8.3 d
Euregio
46.8 d
+6.5 d
21.3 d
−0.1 d
56.2 d
−3.4 d
Limburg
25.4 d
−14.9 d
11.4 d
−10.0 d
47.0 d
−12.6 d
Midden-NL
30.7 d
−9.6 d
28.7 d
+7.3 d
48.2 d
−11.4 d
Noord-NL
54.4 d
+14.1 d
28.4 d
+7.0 d
82.3 d
+22.7 d
Noordwest
26.0 d
−14.3 d
11.2 d
−10.2 d
54.7 d
−4.9 d
Oost
44.1 d
+3.8 d
22.0 d
+0.6 d
74.1 d
+14.5 d
SpzNet AMC
26.2 d
−14.1 d
14.2 d
−7.2 d
38.9 d
−20.7 d
West
52.7 d
+12.4 d
32.4 d
+11.0 d
89.9 d
+30.3 d
Zuidwest-NL
41.6 d
+1.3 d
25.6 d
+4.2 d
52.9 d
−6.7 d
Zwolle
51.3 d
+11.0 d
25.6 d
+4.2 d
63.3 d
+3.7 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)53.6%

2.495 van 4.658 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)74.3%

1.002 van 1.348 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)55.1%

1.268 van 2.301 metingen binnen norm

3.542 van 8.307 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 16 mei 2023 (≈ 6 maanden geleden) zat 47.7% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 50.7%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor diagnostiek

Compliance steeg met 0.5 procentpunt naar 74.3%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
73.8%
Huidig
74.3%
Δ procentpunt
+0.5 pp
Positieftrend

Structureel dalende trend in diagnostiek

Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.

Statistic S
-30
p-waarde
4.7e-2
Richting
↓ beter
Positiefverrichting

Grote daler: Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie)

Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie) (Urologie (306)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 96.0 d terug naar 74.0 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
96.0 d
Nu
74.0 d
Verandering
−22.0 d (−22.9%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.