Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 12 dec 2023. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 50 · 2023

Wachttijden-briefing, 12 dec 2023

Het landelijk beeld voor behandeling daalt met 3.4 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 53.5% over alle metingen heen. 318 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 28 nov 2023 → 12 dec 2023N metingen nu: 8.217Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
40.9d
0 dvs 40.9 d
geen netto beweging
Diagnostiek
23.4d
+0.4 dvs 23.0 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
55.0d
-3.4 dvs 58.4 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
53.5%
-2.8 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogtreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor polikliniekbezoek

47.5% van de metingen zit binnen norm — 4.9 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 53% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
52.4%
Huidig
47.5%
Δ procentpunt
−4.9 pp
Hoogtreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor diagnostiek

69.4% van de metingen zit binnen norm — 2.1 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 31% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
71.5%
Huidig
69.4%
Δ procentpunt
−2.1 pp
Hoogverrichting

Grote stijger: Longrevalidatie (revalidatiegeneeskunde)

Het landelijke gemiddelde voor Longrevalidatie (revalidatiegeneeskunde) (Revalidatiegeneeskunde (327)) is in twee weken gestegen van 23.5 d naar 30.8 d. 13 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
23.5 d
Nu
30.8 d
Verandering
+7.3 d (+31.1%)
Hoogregio

Regio Noord-NL loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 38.2 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+17.3 d boven gem.
Diagnostiek
+6.8 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+14.1 d boven gem.
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
40.9 d nu
+1: 40.9 d+2: 40.9 d80% PI ±3.4 d
Diagnostiek
23.4 d nu
+1: 23.2 d+2: 23.2 d80% PI ±1.8 d
Behandeling
55.0 d nu
+1: 55.6 d+2: 54.4 d80% PI ±4.6 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
OLVG locatie Oost, Amsterdam
Amsterdam
Chirurgie (heelkunde) - Algemeen
Polikliniekbezoek
9 d1.1 d+7.9 d+27.4σ
OLVG locatie Oost, Amsterdam
Amsterdam
Chirurgie (heelkunde) - Liesbreuk
Polikliniekbezoek
9 d1.1 d+7.9 d+27.4σ
OLVG locatie Oost, Amsterdam
Amsterdam
Chirurgie (heelkunde) - Proctologie
Polikliniekbezoek
9 d1.1 d+7.9 d+27.4σ
Optimum Clinics B.V
Oosterbeek
Longgeneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
600 d24.7 d+575.3 d+21.7σ
OLVG locatie Oost, Amsterdam
Amsterdam
Operatieve behandeling navelbreuk (hernia umbilicalis) bij volwassenen (heelkunde)
Behandeling
40 d100.9 d-60.9 d-19.2σ
Maasziekenhuis Pantein, locatie Beugen
Beugen
Maag, darm en leverziekten - Algemeen
Polikliniekbezoek
0 d37.2 d-37.2 d-13.6σ
Antonius Ziekenhuis Sneek
Sneek
Orthopedie - Algemeen
Polikliniekbezoek
38 d30.2 d+7.8 d+13.6σ
Spijkenisse Medisch Centrum, loc. Spijkenisse
Spykenisse
Interne geneeskunde - Oncologie
Polikliniekbezoek
45 d19.2 d+25.8 d+13.3σ
Maasziekenhuis Pantein, locatie Beugen
Beugen
Dermatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
0 d60.8 d-60.8 d-10.7σ
Maasziekenhuis Pantein, locatie Beugen
Beugen
Dermatologie - Oncologie (verdachte plek)
Polikliniekbezoek
0 d60.8 d-60.8 d-10.7σ
Maasziekenhuis Pantein, locatie Beugen
Beugen
Behandeling spataderen (endovasculaire procedure) (dermatologie, heelkunde)
Behandeling
0 d60.8 d-60.8 d-10.7σ
Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis, locatie Nijmegen
Nijmegen
Sterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
Behandeling
46 d186.7 d-140.7 d-10.2σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 40.9 d
Diagnostiek
landelijk 23.4 d
Behandeling
landelijk 55.0 d
Brabant
42.5 d
+1.6 d
18.1 d
−5.3 d
47.9 d
−7.1 d
Euregio
47.4 d
+6.5 d
22.8 d
−0.6 d
56.0 d
+1.0 d
Limburg
28.0 d
−12.9 d
12.9 d
−10.5 d
47.5 d
−7.5 d
Midden-NL
32.3 d
−8.6 d
33.7 d
+10.3 d
44.9 d
−10.1 d
Noord-NL
55.0 d
+14.1 d
30.2 d
+6.8 d
72.3 d
+17.3 d
Noordwest
25.7 d
−15.2 d
13.4 d
−10.0 d
57.3 d
+2.3 d
Oost
47.3 d
+6.4 d
24.3 d
+0.9 d
68.9 d
+13.9 d
SpzNet AMC
30.5 d
−10.4 d
23.0 d
−0.4 d
41.0 d
−14.0 d
West
49.2 d
+8.3 d
36.5 d
+13.1 d
61.5 d
+6.5 d
Zuidwest-NL
45.0 d
+4.1 d
28.6 d
+5.2 d
58.7 d
+3.7 d
Zwolle
54.7 d
+13.8 d
28.9 d
+5.5 d
64.1 d
+9.1 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)47.5%

2.215 van 4.666 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)69.4%

872 van 1.256 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)57.0%

1.308 van 2.295 metingen binnen norm

3.822 van 8.217 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 13 jun 2023 (≈ 6 maanden geleden) zat 49.3% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 46.4%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Aandachtanomalie

318 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
560
Dalen (z ≤ −2)
328
Extreem (|z| ≥ 3)
318
Positieftrend

Behandeling verbetert landelijk

Het landelijke gemiddelde daalde met −3.4 d — een breed positief signaal voor behandeling.

Vorige peildatum
58.4 d
Huidige peildatum
55.0 d
Verandering
−3.4 d
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling

Compliance steeg met 1.4 procentpunt naar 57.0%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
55.6%
Huidig
57.0%
Δ procentpunt
+1.4 pp
Positiefverrichting

Grote daler: Transgender zorg

Transgender zorg (Overige) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 290.6 d terug naar 261.0 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
290.6 d
Nu
261.0 d
Verandering
−29.6 d (−10.2%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.