Treeknorm-naleving zakt voor polikliniekbezoek
52.0% van de metingen zit binnen norm — 2.9 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 48% boven de Treeknorm uitkomt.
Vorige
54.9%
Huidig
52.0%
Δ procentpunt
−2.9 pp
Je bekijkt een eerdere briefing van 16 apr 2024. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 16 · 2024
Wachttijden-briefing, 16 apr 2024
Het landelijk beeld voor behandeling daalt met 1.8 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 57.9% over alle metingen heen. 371 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.
Vergelijking: 2 apr 2024 → 16 apr 2024N metingen nu: 8.962Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
39.0d
-0.1 dvs 39.1 d
verbetering tov vorige peildatum
Diagnostiek
21.9d
+0.3 dvs 21.6 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
54.1d
-1.8 dvs 55.9 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
57.9%
-1.4 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op
Belangrijkste signalen
Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.
Treeknorm-naleving zakt voor diagnostiek
74.4% van de metingen zit binnen norm — 2.8 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 26% boven de Treeknorm uitkomt.
Vorige
77.2%
Huidig
74.4%
Δ procentpunt
−2.8 pp
Grote stijger: Transgender zorg
Het landelijke gemiddelde voor Transgender zorg (Overige) is in twee weken gestegen van 146.9 d naar 154.9 d. 8 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.
Vorige
146.9 d
Nu
154.9 d
Verandering
+8.0 d (+5.4%)
Regio West loopt achter
In de huidige peildatum zit ROAZ-regio West op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 48.3 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.
Behandeling
+27.8 d boven gem.
Diagnostiek
+8.7 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+11.8 d boven gem.
Landelijke koers
Trend per type-zorg, met voorspelling
Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.
Polikliniek
39.0 d nu+1: 38.9 d+2: 39.1 d80% PI ±3.4 d
Diagnostiek
21.9 d nu+1: 21.8 d+2: 21.9 d80% PI ±1.8 d
Behandeling
54.1 d nu+1: 54.2 d+2: 53.6 d80% PI ±4.4 d
Verrichtingen-spotlight
Welke verrichtingen bewegen het meest
Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.
Stijgers — oplopend
- Transgender zorg146.9 → 154.9 d+8.0 d
- Hartrevalidatie (revalidatiegeneeskunde)18.8 → 24.3 d+5.5 d
- IVF/ICSI (gynaecologie)28.6 → 33.1 d+4.5 d
- Interne geneeskunde - Oncologie15.9 → 19.9 d+4.0 d
Dalers — wachttijd korter
- Interne geneeskunde - Allergologie67.9 → 53.5 d-14.4 d
- Mohs chirurgie (dermatologie)43.0 → 28.9 d-14.1 d
- Ablatie (cardiologie)102.4 → 93.0 d-9.4 d
- Primaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)116.2 → 108.1 d-8.1 d
- (Vaat)chirurgische behandeling spataderen (heelkunde)45.2 → 37.6 d-7.6 d
- Besnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)72.6 → 65.9 d-6.7 d
Per instelling
Grootste bewegers, instelling × verrichting
Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.
Snelste verslechteringen
- Zuyderland Medisch Centrum (locatie Heerlen)45 → 260+215 dGastroscopie
- Medisch Centrum Leeuwarden B.V.112 → 305+193 dPrimaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
- Stichting Zaans Medisch Centrum154 → 271+117 dOperatieve borstreconstructie (plastische chirurgie)
- Stichting Zaans Medisch Centrum22 → 139+117 dOperatieve behandeling prostaatcarcinoom (urologie)
- Medisch Centrum Leeuwarden B.V.37 → 150+113 dInitiële totale knie vervanging (orthopedie)
- Medisch Centrum Leeuwarden B.V.49 → 149+100 dInitiële staaroperatie (oogheelkunde)
- Ziekenhuis Gelderse Vallei56 → 147+91 dBesnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Rode Kruis Ziekenhuis B.V.44 → 133+89 dNeurologie - Hernia rug
- Isala Kampen8 → 95+87 dNeurologie - Algemeen
- Rode Kruis Ziekenhuis B.V.43 → 130+87 dNeurologie - Algemeen
Snelste verbeteringen
- Máxima Medisch Centrum365 → 60-305 dInitiële staaroperatie (oogheelkunde)
- Máxima Medisch Centrum360 → 82-278 dInterne geneeskunde - Allergologie
- Wilhelmina Ziekenhuis, locatie Assen285 → 49-236 dPrimaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
- Haaglanden Medisch Centrum, locatie Antoniushove335 → 200-135 dPrimaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
- Wilhelmina Ziekenhuis, locatie Assen180 → 57-123 dBesnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Flevoziekenhuis, loc. Almere164 → 42-122 dOperatieve borstreconstructie (plastische chirurgie)
- St. Elkerliek Ziekenhuis203 → 81-122 d(Vaat)chirurgische behandeling spataderen (heelkunde)
- Tergooi locactie Hilversum250 → 150-100 dSterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Zuyderland Medisch Centrum (locatie Geleen)190 → 98-92 dColonscopie
- Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC)150 → 60-90 dOogheelkunde - Staar
Outliers
Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon
Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.
Regionaal beeld
ROAZ-regio × type-zorg
Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.
| ROAZ-regio | Polikliniek landelijk 39.0 d | Diagnostiek landelijk 21.9 d | Behandeling landelijk 54.1 d |
|---|---|---|---|
| Brabant | 41.6 d +2.6 d | 18.3 d −3.6 d | 44.1 d −10.0 d |
| Euregio | 45.2 d +6.2 d | 18.7 d −3.2 d | 50.7 d −3.4 d |
| Limburg | 24.6 d −14.4 d | 14.1 d −7.8 d | 47.4 d −6.7 d |
| Midden-NL | 30.7 d −8.3 d | 25.7 d +3.8 d | 46.5 d −7.6 d |
| Noord-NL | 48.9 d +9.9 d | 27.7 d +5.8 d | 75.4 d +21.3 d |
| Noordwest | 24.1 d −14.9 d | 10.6 d −11.3 d | 43.3 d −10.8 d |
| Oost | 47.2 d +8.2 d | 26.8 d +4.9 d | 72.3 d +18.2 d |
| SpzNet AMC | 27.1 d −11.9 d | 20.0 d −1.9 d | 38.1 d −16.0 d |
| West | 50.8 d +11.8 d | 30.6 d +8.7 d | 81.9 d +27.8 d |
| Zuidwest-NL | 44.5 d +5.5 d | 25.1 d +3.2 d | 53.2 d −0.9 d |
| Zwolle | 45.4 d +6.4 d | 26.1 d +4.2 d | 56.3 d +2.2 d |
Treeknorm
Naleving en zwaarste overschrijdingen
Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.
Polikliniek (≤28d)52.0%
2.612 van 5.022 metingen binnen norm
Diagnostiek (≤28d)74.4%
1.069 van 1.436 metingen binnen norm
Behandeling (≤49d)60.3%
1.509 van 2.504 metingen binnen norm
3.772 van 8.962 metingen overschrijden de Treeknorm.
Zwaarste overschrijders
- Universitair Medisch Centrum Utrecht, loc. UtrechtBehandeling+127.1 d bovenUtrecht · 10 metingen, 70% boven norm
- Haaglanden Medisch Centrum, locatie AntoniushoveBehandeling+84.7 d bovenLeidschendam · 17 metingen, 88% boven norm
- Alrijne Ziekenhuis LeidenBehandeling+72.7 d bovenLeiden · 11 metingen, 82% boven norm
- Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis, locatie NijmegenBehandeling+72.1 d bovenNijmegen · 22 metingen, 68% boven norm
- Ziekenhuis Gelderse ValleiBehandeling+71.5 d bovenEde · 22 metingen, 64% boven norm
- Haaglanden Medisch Centrum, locatie BronovoBehandeling+71.4 d bovenS Gravenhage · 28 metingen, 82% boven norm
- Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis loc. TweeSteden, TilburgPolikliniek+66.9 d bovenTilburg · 18 metingen, 72% boven norm
- Bernhoven, Polikliniek OssPolikliniek+59.8 d bovenUden · 12 metingen, 92% boven norm
Verdeling
Waar zitten de wachttijden nu?
Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.
Ter referentie: op 17 okt 2023 (≈ 6 maanden geleden) zat 48.6% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 51.0%.
Risico's & learnings
Wat we daarnaast oppikken
Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.
371 extreme uitschieters
Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.
Pieken (z ≥ 2)
665
Dalen (z ≤ −2)
358
Extreem (|z| ≥ 3)
371
Behandeling verbetert landelijk
Het landelijke gemiddelde daalde met −1.8 d — een breed positief signaal voor behandeling.
Vorige peildatum
55.9 d
Huidige peildatum
54.1 d
Verandering
−1.8 d
Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling
Compliance steeg met 2.2 procentpunt naar 60.3%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.
Vorige
58.1%
Huidig
60.3%
Δ procentpunt
+2.2 pp
Structureel dalende trend in behandeling
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.
Statistic S
-32
p-waarde
3.4e-2
Richting
↓ beter
Grote daler: Interne geneeskunde - Allergologie
Interne geneeskunde - Allergologie (Interne geneeskunde (313)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 67.9 d terug naar 53.5 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.
Vorige
67.9 d
Nu
53.5 d
Verandering
−14.4 d (−21.2%)
Methode
De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.