Treeknorm-naleving zakt voor diagnostiek
66.8% van de metingen zit binnen norm — 2.9 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 33% boven de Treeknorm uitkomt.
Vorige
69.7%
Huidig
66.8%
Δ procentpunt
−2.9 pp
Je bekijkt een eerdere briefing van 24 jun 2025. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 26 · 2025
Wachttijden-briefing, 24 jun 2025
Het landelijk beeld voor polikliniekbezoek daalt met 3.2 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 55.6% over alle metingen heen. 438 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.
Vergelijking: 10 jun 2025 → 24 jun 2025N metingen nu: 8.230Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
42.4d
-3.2 dvs 45.6 d
verbetering tov vorige peildatum
Diagnostiek
25.7d
+0.6 dvs 25.1 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
48.3d
-1.6 dvs 49.8 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
55.6%
+0.9 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op
Belangrijkste signalen
Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.
Grote stijger: Transgender zorg
Het landelijke gemiddelde voor Transgender zorg (Overige) is in twee weken gestegen van 42.6 d naar 151.0 d. 8 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.
Vorige
42.6 d
Nu
151.0 d
Verandering
+108.4 d (+254.5%)
Regio Oost loopt achter
In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Oost op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 30.6 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.
Behandeling
+18.6 d boven gem.
Diagnostiek
+4.5 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+7.5 d boven gem.
Structureel stijgende trend in polikliniekbezoek
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De stijgende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Bron-systemen lopen vol — dit verdient een nadere blik per regio.
Statistic S
46
p-waarde
2.0e-3
Richting
↑ slechter
Landelijke koers
Trend per type-zorg, met voorspelling
Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.
Polikliniek
42.4 d nu+1: 43.3 d+2: 43.7 d80% PI ±3.5 d
Diagnostiek
25.7 d nu+1: 25.7 d+2: 25.6 d80% PI ±2.0 d
Behandeling
48.3 d nu+1: 48.8 d+2: 48.3 d80% PI ±4.1 d
Verrichtingen-spotlight
Welke verrichtingen bewegen het meest
Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.
Stijgers — oplopend
- Transgender zorg42.6 → 151.0 d+108.4 d
- Maag, darm en leverziekten - Algemeen120.8 → 136.1 d+15.3 d
- Sterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie)49.0 → 62.9 d+13.9 d
- Aortocoronaire bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie)20.6 → 31.6 d+11.0 d
- Kindergeneeskunde - Interne geneeskunde38.6 → 45.2 d+6.6 d
- Neurochirurgie - Hernia rug44.9 → 50.0 d+5.1 d
Dalers — wachttijd korter
- Oogheelkunde - Algemeen106.0 → 65.4 d-40.6 d
- Interne geneeskunde - Immunologie88.7 → 50.3 d-38.4 d
- Urologie - algemeen75.8 → 51.0 d-24.8 d
- Spondylodese operatie aan de wervelkolom anders dan ihkv behandeling van hernia nuclei pulposi/kanaalstenose (orthopedie, neurochirurgie)76.8 → 57.0 d-19.8 d
- Volumereductieoperatie maag bij overgewicht (heelkunde)27.6 → 15.4 d-12.2 d
- Interne geneeskunde - Allergologie86.6 → 74.7 d-11.9 d
Per instelling
Grootste bewegers, instelling × verrichting
Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.
Snelste verslechteringen
- Treant Zorggroep, locatie Bethesda85 → 562+477 dTriggerfingerrelease (plastische chirurgie)
- Het Van Weel-Bethesda Ziekenhuis, locatie Dirksland20 → 280+260 dMaag, darm en leverziekten - Algemeen
- OLVG locatie Oost, Amsterdam100 → 326+226 dGalblaasverwijdering (heelkunde)
- Dijklander Ziekenhuis, locatie Purmerend155 → 270+115 dInitiële staaroperatie (oogheelkunde)
- Stichting Zorgsaam Zeeuws-Vlaanderen45 → 153+108 dBehandeling spataderen (endovasculaire procedure) (dermatologie, heelkunde)
- Polikliniek Lemmer21 → 126+105 dKlinische geriatrie
- Stichting Zaans Medisch Centrum50 → 153+103 dPrimaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
- Treant Zorggroep, locatie Refaja18 → 117+99 dBesnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Alrijne Ziekenhuis Leiderdorp84 → 171+87 dOperatieve behandeling liesbreuk (hernia inguinalis/ hernia femoralis) (heelkunde)
- Groene Hart Ziekenhuis50 → 134+84 dInterne geneeskunde - Immunologie
Snelste verbeteringen
- Keizer Kliniek Voorschoten1421 → 21-1400 dUrologie - algemeen
- Erasmus MC1114 → 114-1000 dInterne geneeskunde - Immunologie
- Saxenburgh Medisch Centrum, locatie Hardenberg718 → 358-360 dSterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Universitair Medisch Centrum Utrecht, loc. Utrecht427 → 79-348 dSpondylodese operatie aan de wervelkolom anders dan ihkv behandeling van hernia nuclei pulposi/kanaalstenose (orthopedie, neurochirurgie)
- HagaZiekenhuis, locatie Den Haag210 → 9-201 dOogheelkunde - Algemeen
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Nieuwegein735 → 560-175 dMaag, darm en leverziekten - Algemeen
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Utrecht735 → 560-175 dMaag, darm en leverziekten - Algemeen
- Treant Zorggroep, locatie Bethesda230 → 90-140 dOperatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie)
- HagaZiekenhuis, locatie Den Haag210 → 78-132 dOogheelkunde - Staar
- OLVG West224 → 97-127 dOperatieve behandeling navelbreuk (hernia umbilicalis) bij volwassenen (heelkunde)
Outliers
Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon
Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.
Regionaal beeld
ROAZ-regio × type-zorg
Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.
| ROAZ-regio | Polikliniek landelijk 42.4 d | Diagnostiek landelijk 25.7 d | Behandeling landelijk 48.3 d |
|---|---|---|---|
| Brabant | 36.3 d −6.1 d | 21.6 d −4.1 d | 32.1 d −16.2 d |
| Euregio | 55.6 d +13.2 d | 16.1 d −9.6 d | 52.1 d +3.8 d |
| Limburg | 34.1 d −8.3 d | 22.5 d −3.2 d | 46.6 d −1.7 d |
| Midden-NL | 34.3 d −8.1 d | 36.4 d +10.7 d | 44.4 d −3.9 d |
| Noord-NL | 58.3 d +15.9 d | 29.3 d +3.6 d | 61.8 d +13.5 d |
| Noordwest-NL | 29.6 d −12.8 d | 10.8 d −14.9 d | 51.1 d +2.8 d |
| Oost | 49.9 d +7.5 d | 30.2 d +4.5 d | 66.9 d +18.6 d |
| SpzNet AMC | 31.9 d −10.5 d | 21.8 d −3.9 d | 43.4 d −4.9 d |
| West | 46.6 d +4.2 d | 34.7 d +9.0 d | 58.2 d +9.9 d |
| Zuidwest-NL | 48.9 d +6.5 d | 30.8 d +5.1 d | 54.1 d +5.8 d |
| Zwolle | 48.8 d +6.4 d | 23.1 d −2.6 d | 37.5 d −10.8 d |
Treeknorm
Naleving en zwaarste overschrijdingen
Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.
Polikliniek (≤28d)49.0%
2.242 van 4.577 metingen binnen norm
Diagnostiek (≤28d)66.8%
880 van 1.317 metingen binnen norm
Behandeling (≤49d)62.1%
1.450 van 2.336 metingen binnen norm
3.658 van 8.230 metingen overschrijden de Treeknorm.
Zwaarste overschrijders
- Groene Hart Ziekenhuis, loc. SchoonhovenPolikliniek+72.7 d bovenSchoonhoven · 9 metingen, 100% boven norm
- Amsterdam UMC, locatie AMCPolikliniek+72.4 d bovenAmsterdam · 14 metingen, 100% boven norm
- Martini ZiekenhuisBehandeling+60.8 d bovenGroningen · 20 metingen, 95% boven norm
- OLVG locatie Oost, AmsterdamBehandeling+59.9 d bovenAmsterdam · 17 metingen, 71% boven norm
- Stichting Ziekenhuisgroep Twente, locatie Hengelo OVPolikliniek+59.3 d bovenHengelo · 37 metingen, 81% boven norm
- Amsterdam UMC, locatie VUmcPolikliniek+58.7 d bovenAmsterdam · 7 metingen, 100% boven norm
- RadboudumcPolikliniek+57.1 d bovenNijmegen · 46 metingen, 67% boven norm
- Ommelander Ziekenhuis GroningenPolikliniek+52.3 d bovenScheemda · 45 metingen, 56% boven norm
Verdeling
Waar zitten de wachttijden nu?
Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.
Ter referentie: op 24 dec 2024 (≈ 6 maanden geleden) zat 44.3% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 49.9%.
Risico's & learnings
Wat we daarnaast oppikken
Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.
438 extreme uitschieters
Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.
Pieken (z ≥ 2)
709
Dalen (z ≤ −2)
462
Extreem (|z| ≥ 3)
438
Polikliniekbezoek verbetert landelijk
Het landelijke gemiddelde daalde met −3.2 d — een breed positief signaal voor polikliniekbezoek.
Vorige peildatum
45.6 d
Huidige peildatum
42.4 d
Verandering
−3.2 d
Behandeling verbetert landelijk
Het landelijke gemiddelde daalde met −1.6 d — een breed positief signaal voor behandeling.
Vorige peildatum
49.8 d
Huidige peildatum
48.3 d
Verandering
−1.6 d
Treeknorm-naleving stijgt voor polikliniekbezoek
Compliance steeg met 1.4 procentpunt naar 49.0%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.
Vorige
47.6%
Huidig
49.0%
Δ procentpunt
+1.4 pp
Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling
Compliance steeg met 1.7 procentpunt naar 62.1%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.
Vorige
60.4%
Huidig
62.1%
Δ procentpunt
+1.7 pp
Structureel dalende trend in behandeling
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.
Statistic S
-54
p-waarde
2.8e-4
Richting
↓ beter
Grote daler: Oogheelkunde - Algemeen
Oogheelkunde - Algemeen (Oogheelkunde (301)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 106.0 d terug naar 65.4 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.
Vorige
106.0 d
Nu
65.4 d
Verandering
−40.6 d (−38.3%)
Methode
De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.