Treeknorm-naleving zakt voor behandeling
55.9% van de metingen zit binnen norm — 4.3 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 44% boven de Treeknorm uitkomt.
Vorige
60.2%
Huidig
55.9%
Δ procentpunt
−4.3 pp
Je bekijkt een eerdere briefing van 5 aug 2025. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 32 · 2025
Wachttijden-briefing, 5 aug 2025
Het landelijk beeld voor behandeling loopt op met 3.7 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 50.8% over alle metingen heen. 408 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.
Vergelijking: 22 jul 2025 → 5 aug 2025N metingen nu: 8.413Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
46.0d
-0.2 dvs 46.2 d
verbetering tov vorige peildatum
Diagnostiek
24.6d
-1.7 dvs 26.3 d
verbetering tov vorige peildatum
Behandeling
55.2d
+3.7 dvs 51.5 d
loopt op tov vorige peildatum
Treeknorm
50.8%
-0.2 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op
Belangrijkste signalen
Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.
Grote stijger: Sterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
Het landelijke gemiddelde voor Sterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde) (Chirurgie (heelkunde) (303) / Urologie (306)) is in twee weken gestegen van 42.8 d naar 57.8 d. 43 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.
Vorige
42.8 d
Nu
57.8 d
Verandering
+15.0 d (+35.0%)
Regio Noord-NL loopt achter
In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 42.2 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.
Behandeling
+23.9 d boven gem.
Diagnostiek
+5.6 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+12.7 d boven gem.
Behandeling loopt landelijk op
Tussen de vorige en huidige peildatum steeg het landelijke gemiddelde met +3.7 d. Dit raakt vrijwel alle regio's en type-behandeling-verrichtingen.
Vorige peildatum
51.5 d
Huidige peildatum
55.2 d
Verandering
+3.7 d
Landelijke koers
Trend per type-zorg, met voorspelling
Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.
Polikliniek
46.0 d nu+1: 46.3 d+2: 46.8 d80% PI ±3.5 d
Diagnostiek
24.6 d nu+1: 24.9 d+2: 24.7 d80% PI ±2.0 d
Behandeling
55.2 d nu+1: 54.2 d+2: 54.6 d80% PI ±4.1 d
Verrichtingen-spotlight
Welke verrichtingen bewegen het meest
Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.
Stijgers — oplopend
- Sterilisatie man als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)42.8 → 57.8 d+15.0 d
- Volumereductieoperatie maag bij overgewicht (heelkunde)22.0 → 34.2 d+12.2 d
- Besnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)54.3 → 66.5 d+12.2 d
- Interne geneeskunde - Algemeen59.4 → 71.2 d+11.8 d
- Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of verzakking bij vrouw (gynaecologie)78.6 → 89.0 d+10.4 d
- Interne geneeskunde - Allergologie78.1 → 88.0 d+9.9 d
Dalers — wachttijd korter
- Ablatie (cardiologie)96.6 → 84.0 d-12.6 d
- Transgender zorg174.4 → 165.1 d-9.3 d
- Kindergeneeskunde - Cardiologie39.1 → 29.8 d-9.3 d
- Kindergeneeskunde - Orthopedie40.7 → 32.7 d-8.0 d
- Neurochirurgie - Hernia rug49.1 → 42.1 d-7.0 d
- Neurologie - Hernia nek78.1 → 71.4 d-6.7 d
Per instelling
Grootste bewegers, instelling × verrichting
Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.
Snelste verslechteringen
- Radboudumc105 → 254+149 dOperatieve borstreconstructie (plastische chirurgie)
- Dijklander Ziekenhuis56 → 175+119 dInitiële totale heupvervanging (orthopedie)
- Isala Heerde187 → 288+101 dNeurologie - Algemeen
- Spijkenisse Medisch Centrum, loc. Spijkenisse52 → 150+98 dUrologie - algemeen
- Spijkenisse Medisch Centrum, Buitenpolikliniek Rozenburg52 → 150+98 dUrologie - algemeen
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Nieuwegein173 → 266+93 dBesnijdenis als zelfstandige verrichting (urologie, heelkunde)
- Gelre Ziekenhuizen Zutphen21 → 105+84 dSterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie)
- Gelre Ziekenhuizen Zutphen21 → 105+84 dOperatieve behandeling urine-incontinentie en/of verzakking bij vrouw (gynaecologie)
- Gelre Ziekenhuizen Apeldoorn21 → 105+84 dSterilisatie vrouw als zelfstandige verrichting (gynaecologie)
- Gelre Ziekenhuizen Apeldoorn21 → 105+84 dOperatieve behandeling urine-incontinentie en/of verzakking bij vrouw (gynaecologie)
Snelste verbeteringen
- Academisch Ziekenhuis Maastricht606 → 60-546 dOrthopedie - Heupklachten
- Isala klinieken, loc. Zwolle240 → 35-205 dOogheelkunde - Staar
- Isala Kampen240 → 35-205 dOogheelkunde - Staar
- Diakonessenhuis Utrecht163 → 1-162 dMRI hersenen
- Diakonessenhuis Zeist152 → 1-151 dMRI schouder(s)/bovenste extremiteit(en
- Spijkenisse Medisch Centrum, loc. Spijkenisse120 → 3-117 dBotdichtheidsmeting DEXA meting (radiologie)
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Nieuwegein565 → 450-115 dMaag, darm en leverziekten - Algemeen
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie Utrecht565 → 450-115 dMaag, darm en leverziekten - Algemeen
- Diaconessenhuis Voorburg, loc. Voorburg167 → 62-105 dKlinische geriatrie
- HagaZiekenhuis, locatie Den Haag217 → 120-97 dAblatie (cardiologie)
Outliers
Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon
Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.
Regionaal beeld
ROAZ-regio × type-zorg
Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.
| ROAZ-regio | Polikliniek landelijk 46.0 d | Diagnostiek landelijk 24.6 d | Behandeling landelijk 55.2 d |
|---|---|---|---|
| Brabant | 41.4 d −4.6 d | 24.1 d −0.5 d | 41.9 d −13.3 d |
| Euregio | 55.3 d +9.3 d | 15.7 d −8.9 d | 55.9 d +0.7 d |
| Limburg | 35.2 d −10.8 d | 21.5 d −3.1 d | 49.5 d −5.7 d |
| Midden-NL | 36.9 d −9.1 d | 22.6 d −2.0 d | 51.6 d −3.6 d |
| Noord-NL | 58.7 d +12.7 d | 30.2 d +5.6 d | 79.1 d +23.9 d |
| Noordwest-NL | 30.5 d −15.5 d | 11.6 d −13.0 d | 62.7 d +7.5 d |
| Oost | 56.7 d +10.7 d | 30.1 d +5.5 d | 70.8 d +15.6 d |
| SpzNet AMC | 31.8 d −14.2 d | 19.4 d −5.2 d | 45.3 d −9.9 d |
| West | 51.0 d +5.0 d | 34.2 d +9.6 d | 67.9 d +12.7 d |
| Zuidwest-NL | 49.7 d +3.7 d | 29.8 d +5.2 d | 55.1 d −0.1 d |
| Zwolle | 66.0 d +20.0 d | 25.0 d +0.4 d | 50.8 d −4.4 d |
Treeknorm
Naleving en zwaarste overschrijdingen
Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.
Polikliniek (≤28d)43.5%
2.024 van 4.652 metingen binnen norm
Diagnostiek (≤28d)66.6%
890 van 1.336 metingen binnen norm
Behandeling (≤49d)55.9%
1.356 van 2.425 metingen binnen norm
4.143 van 8.413 metingen overschrijden de Treeknorm.
Zwaarste overschrijders
- Isala KampenPolikliniek+118.9 d bovenKampen · 19 metingen, 95% boven norm
- Isala DiaconessenhuisPolikliniek+102.5 d bovenMeppel · 21 metingen, 71% boven norm
- Alrijne Ziekenhuis LeiderdorpBehandeling+80.3 d bovenLeiderdorp · 15 metingen, 87% boven norm
- Amsterdam UMC, locatie AMCPolikliniek+71.1 d bovenAmsterdam · 14 metingen, 100% boven norm
- Martini ZiekenhuisBehandeling+67.9 d bovenGroningen · 16 metingen, 88% boven norm
- Isala klinieken, loc. ZwollePolikliniek+67.5 d bovenZwolle · 32 metingen, 59% boven norm
- Isala HeerdePolikliniek+65.4 d bovenHeerde · 14 metingen, 86% boven norm
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie UtrechtBehandeling+64.1 d bovenUtrecht · 15 metingen, 60% boven norm
Verdeling
Waar zitten de wachttijden nu?
Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.
Ter referentie: op 4 feb 2025 (≈ 6 maanden geleden) zat 50.0% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 44.8%.
Risico's & learnings
Wat we daarnaast oppikken
Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.
Structureel stijgende trend in polikliniekbezoek
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De stijgende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Bron-systemen lopen vol — dit verdient een nadere blik per regio.
Statistic S
46
p-waarde
2.0e-3
Richting
↑ slechter
408 extreme uitschieters
Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.
Pieken (z ≥ 2)
730
Dalen (z ≤ −2)
345
Extreem (|z| ≥ 3)
408
Diagnostiek verbetert landelijk
Het landelijke gemiddelde daalde met −1.7 d — een breed positief signaal voor diagnostiek.
Vorige peildatum
26.3 d
Huidige peildatum
24.6 d
Verandering
−1.7 d
Treeknorm-naleving stijgt voor polikliniekbezoek
Compliance steeg met 0.6 procentpunt naar 43.5%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.
Vorige
42.9%
Huidig
43.5%
Δ procentpunt
+0.6 pp
Treeknorm-naleving stijgt voor diagnostiek
Compliance steeg met 3.4 procentpunt naar 66.6%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.
Vorige
63.2%
Huidig
66.6%
Δ procentpunt
+3.4 pp
Grote daler: Ablatie (cardiologie)
Ablatie (cardiologie) (Cardiologie (320)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 96.6 d terug naar 84.0 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.
Vorige
96.6 d
Nu
84.0 d
Verandering
−12.6 d (−13.0%)
Methode
De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.