Treeknorm-naleving zakt voor diagnostiek
68.2% van de metingen zit binnen norm — 4.9 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 32% boven de Treeknorm uitkomt.
Vorige
73.1%
Huidig
68.2%
Δ procentpunt
−4.9 pp
Je bekijkt een eerdere briefing van 11 nov 2025. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 46 · 2025
Wachttijden-briefing, 11 nov 2025
Het landelijk beeld voor diagnostiek loopt op met 2.3 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 56.3% over alle metingen heen. 358 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.
Vergelijking: 28 okt 2025 → 11 nov 2025N metingen nu: 8.840Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
43.4d
+1.4 dvs 42.0 d
loopt op tov vorige peildatum
Diagnostiek
24.2d
+2.3 dvs 21.8 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
52.4d
+1.1 dvs 51.3 d
loopt op tov vorige peildatum
Treeknorm
56.3%
-1 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op
Belangrijkste signalen
Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.
Grote stijger: Transgender zorg
Het landelijke gemiddelde voor Transgender zorg (Overige) is in twee weken gestegen van 56.2 d naar 166.3 d. 7 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.
Vorige
56.2 d
Nu
166.3 d
Verandering
+110.1 d (+195.9%)
Regio Noord-NL loopt achter
In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 38.8 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.
Behandeling
+13.9 d boven gem.
Diagnostiek
+7.3 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+17.6 d boven gem.
Diagnostiek loopt landelijk op
Tussen de vorige en huidige peildatum steeg het landelijke gemiddelde met +2.3 d. Dit raakt vrijwel alle regio's en type-diagnostiek-verrichtingen.
Vorige peildatum
21.8 d
Huidige peildatum
24.2 d
Verandering
+2.3 d
Landelijke koers
Trend per type-zorg, met voorspelling
Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.
Polikliniek
43.4 d nu+1: 43.0 d+2: 42.6 d80% PI ±3.5 d
Diagnostiek
24.2 d nu+1: 23.7 d+2: 23.5 d80% PI ±2.0 d
Behandeling
52.4 d nu+1: 52.1 d+2: 51.5 d80% PI ±4.1 d
Verrichtingen-spotlight
Welke verrichtingen bewegen het meest
Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.
Stijgers — oplopend
- Transgender zorg56.2 → 166.3 d+110.1 d
- Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie)67.6 → 88.1 d+20.5 d
- Operatieve borstreconstructie (plastische chirurgie)75.1 → 90.1 d+15.0 d
- Slaapcentra45.1 → 60.1 d+15.0 d
- Behandeling vanwege apneu (CPAP, operatieve behandeling) (kno, longgeneeskunde)37.1 → 47.9 d+10.8 d
- Interne geneeskunde - Allergologie84.6 → 94.8 d+10.2 d
Dalers — wachttijd korter
- Aortocoronaire bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie)40.2 → 28.1 d-12.1 d
- Volumereductieoperatie maag bij overgewicht (heelkunde)34.8 → 24.1 d-10.7 d
- Interne geneeskunde - Algemeen66.6 → 58.9 d-7.7 d
- Operatieve behandeling prostaatcarcinoom (urologie)54.4 → 47.8 d-6.6 d
- Primaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)109.2 → 103.3 d-5.9 d
- Galblaasverwijdering (heelkunde)51.1 → 45.4 d-5.7 d
Per instelling
Grootste bewegers, instelling × verrichting
Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.
Snelste verslechteringen
- Medisch Spectrum Twente, loc. Enschede21 → 270+249 dTriggerfingerrelease (plastische chirurgie)
- 40 → 240+200 d
- St. Rivas Zorggroep, locatie Beatrix Ziekenhuis40 → 240+200 dGastroscopie
- Tjongerschans131 → 324+193 dOperatieve behandeling bij vergrote prostaat (urologie)
- Academisch Ziekenhuis Maastricht53 → 224+171 dInterne geneeskunde - Allergologie
- Maasstad Ziekenhuis, loc. Rotterdam36 → 190+154 dNeurologie - Algemeen
- Diakonessenhuis Utrecht10 → 157+147 dBaarmoederhalsafwijkingen uitstrijkje (gynaecologie)
- Ikazia Ziekenhuis, locatie Rotterdam70 → 210+140 dOperatieve behandeling goedaardige aandoeningen van/rondom de anus (heelkunde, dermatologie)
- Universitair Medisch Centrum Groningen, locatie Groningen144 → 282+138 dOperatieve behandeling contractuur van Dupuytren (plastische chirurgie)
- RZWN | Oostburg Ziekenhuis ZorgSaam, locatie Antonius30 → 158+128 dReumatologie - Algemeen
Snelste verbeteringen
- OLVG locatie Oost, Amsterdam325 → 65-260 dGalblaasverwijdering (heelkunde)
- Medisch Spectrum Twente, loc. Enschede275 → 56-219 dBehandeling spataderen (endovasculaire procedure) (dermatologie, heelkunde)
- Isala Diaconessenhuis Steenwijk325 → 113-212 dGynaecologie - Algemeen
- Isala Kampen360 → 168-192 dGynaecologie - Algemeen
- Isala klinieken, loc. Zwolle332 → 165-167 dGynaecologie - Algemeen
- Isala Diaconessenhuis322 → 162-160 dGynaecologie - Algemeen
- Isala Heerde329 → 170-159 dGynaecologie - Algemeen
- Alrijne Ziekenhuis Leiden270 → 122-148 dGalblaasverwijdering (heelkunde)
- Stichting Zaans Medisch Centrum153 → 30-123 dNeurolyse perifere zenuw, waaronder carpaal tunnel syndroom (neurochirurgie)
- Spijkenisse Medisch Centrum, loc. Spijkenisse188 → 71-117 dPrimaire operatieve behandeling van afwijkingen van neustussenschot (kno)
Outliers
Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon
Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.
Regionaal beeld
ROAZ-regio × type-zorg
Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.
| ROAZ-regio | Polikliniek landelijk 43.4 d | Diagnostiek landelijk 24.2 d | Behandeling landelijk 52.4 d |
|---|---|---|---|
| Brabant | 36.3 d −7.1 d | 19.2 d −5.0 d | 33.3 d −19.1 d |
| Euregio | 53.3 d +9.9 d | 13.9 d −10.3 d | 50.5 d −1.9 d |
| Limburg | 34.4 d −9.0 d | 18.9 d −5.3 d | 48.6 d −3.8 d |
| Midden-NL | 31.1 d −12.3 d | 27.5 d +3.3 d | 54.3 d +1.9 d |
| Noord-NL | 61.0 d +17.6 d | 31.5 d +7.3 d | 66.3 d +13.9 d |
| Noordwest-NL | 32.8 d −10.6 d | 15.5 d −8.7 d | 48.1 d −4.3 d |
| Oost | 48.8 d +5.4 d | 31.9 d +7.7 d | 67.3 d +14.9 d |
| SpzNet AMC | 26.5 d −16.9 d | 14.9 d −9.3 d | 45.0 d −7.4 d |
| West | 48.5 d +5.1 d | 31.4 d +7.2 d | 76.9 d +24.5 d |
| Zuidwest-NL | 47.1 d +3.7 d | 30.0 d +5.8 d | 55.7 d +3.3 d |
| Zwolle | 64.2 d +20.8 d | 26.4 d +2.2 d | 50.8 d −1.6 d |
Treeknorm
Naleving en zwaarste overschrijdingen
Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.
Polikliniek (≤28d)51.3%
2.510 van 4.892 metingen binnen norm
Diagnostiek (≤28d)68.2%
948 van 1.391 metingen binnen norm
Behandeling (≤49d)59.4%
1.520 van 2.557 metingen binnen norm
3.862 van 8.840 metingen overschrijden de Treeknorm.
Zwaarste overschrijders
- Isala KampenPolikliniek+117.1 d bovenKampen · 19 metingen, 79% boven norm
- Isala DiaconessenhuisPolikliniek+100.3 d bovenMeppel · 21 metingen, 71% boven norm
- Alrijne Ziekenhuis LeiderdorpBehandeling+87.2 d bovenLeiderdorp · 17 metingen, 82% boven norm
- Martini ZiekenhuisBehandeling+76.8 d bovenGroningen · 20 metingen, 95% boven norm
- OLVG locatie Oost, AmsterdamBehandeling+75.0 d bovenAmsterdam · 9 metingen, 89% boven norm
- Sint Antonius Ziekenhuis Locatie UtrechtBehandeling+71.1 d bovenUtrecht · 15 metingen, 67% boven norm
- Ommelander Ziekenhuis GroningenPolikliniek+69.8 d bovenScheemda · 45 metingen, 69% boven norm
- HagaZiekenhuis, locatie Den HaagDiagnostiek+63.1 d bovenS Gravenhage · 13 metingen, 69% boven norm
Verdeling
Waar zitten de wachttijden nu?
Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.
Ter referentie: op 13 mei 2025 (≈ 6 maanden geleden) zat 46.8% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 49.7%.
Risico's & learnings
Wat we daarnaast oppikken
Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.
358 extreme uitschieters
Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.
Pieken (z ≥ 2)
486
Dalen (z ≤ −2)
368
Extreem (|z| ≥ 3)
358
Structureel dalende trend in polikliniekbezoek
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.
Statistic S
-36
p-waarde
1.6e-2
Richting
↓ beter
Structureel dalende trend in diagnostiek
Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.
Statistic S
-42
p-waarde
4.9e-3
Richting
↓ beter
Grote daler: Aortocoronaire bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie)
Aortocoronaire bypass-operatie als zelfstandige verrichting (cardiopulmonale chirurgie) (Cardiopulmonale chirurgie (328)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 40.2 d terug naar 28.1 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.
Vorige
40.2 d
Nu
28.1 d
Verandering
−12.1 d (−30.1%)
Methode
De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.