Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 25 nov 2025. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 48 · 2025

Wachttijden-briefing, 25 nov 2025

Het landelijk beeld voor polikliniekbezoek loopt op met 1.4 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 54.8% over alle metingen heen. 341 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 11 nov 2025 → 25 nov 2025N metingen nu: 8.376Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
44.8d
+1.4 dvs 43.4 d
loopt op tov vorige peildatum
Diagnostiek
24.2d
+0.1 dvs 24.2 d
loopt op tov vorige peildatum
Behandeling
52.1d
-0.3 dvs 52.4 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
54.8%
-1.5 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogtreeknorm

Treeknorm-naleving zakt voor polikliniekbezoek

48.6% van de metingen zit binnen norm — 2.7 procentpunt minder dan vorige peildatum. Dat betekent dat 51% boven de Treeknorm uitkomt.

Vorige
51.3%
Huidig
48.6%
Δ procentpunt
−2.7 pp
Hoogverrichting

Grote stijger: Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie)

Het landelijke gemiddelde voor Operatieve behandeling urine-incontinentie en/of blaasverzakking bij man (urologie) (Urologie (306)) is in twee weken gestegen van 88.1 d naar 108.5 d. 23 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
88.1 d
Nu
108.5 d
Verandering
+20.4 d (+23.2%)
Hoogregio

Regio Noord-NL loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 42.4 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+20.0 d boven gem.
Diagnostiek
+5.8 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+16.6 d boven gem.
Aandachtanomalie

341 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
559
Dalen (z ≤ −2)
326
Extreem (|z| ≥ 3)
341
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
44.8 d nu
+1: 44.2 d+2: 44.0 d80% PI ±3.4 d
Diagnostiek
24.2 d nu
+1: 23.9 d+2: 23.9 d80% PI ±2.0 d
Behandeling
52.1 d nu
+1: 51.8 d+2: 51.3 d80% PI ±4.1 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Diakonessenhuis Utrecht
Utrecht
Gynaecologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
53 d3.3 d+49.7 d+21.1σ
Universitair Medisch Centrum Utrecht, loc. Utrecht
Utrecht
Plastische Chirurgie - Algemeen
Polikliniekbezoek
42 d2.8 d+39.3 d+19.6σ
Máxima Medisch Centrum
Veldhoven
Plastische Chirurgie - Algemeen
Polikliniekbezoek
23 d8.7 d+14.3 d+18.4σ
Stichting Ceulen Klinieken | Uden
Uden
Dermatologie - Oncologie (verdachte plek)
Polikliniekbezoek
65 d12.0 d+53.0 d+15.4σ
Isala Diaconessenhuis
Meppel
Kindergeneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
242 d83.9 d+158.1 d+15.1σ
Treant Zorggroep, locatie Scheper
Emmen
Orthopedie - Knieklachten
Polikliniekbezoek
49 d19.4 d+29.6 d+14.3σ
Universitair Medisch Centrum Utrecht, loc. Utrecht
Utrecht
Oogheelkunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
20 d2.8 d+17.3 d+14.2σ
St. Elkerliek Ziekenhuis
Helmond
Longgeneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
14 d25.3 d-11.3 d-13.0σ
Isala Diaconessenhuis Steenwijk
Steenwijk
Kindergeneeskunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
234 d83.6 d+150.4 d+12.9σ
Treant Zorggroep, locatie Scheper
Emmen
Sportgeneeskunde
Polikliniekbezoek
23 d10.4 d+12.6 d+12.6σ
Spaarne Gasthuis Noord, loc. Haarlem
Haarlem
Maag, darm en leverziekten - Algemeen
Polikliniekbezoek
120 d40.0 d+80.0 d+12.5σ
Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis locatie Elisabeth, Tilburg
Tilburg
Chirurgie (heelkunde) - Mammapoli / Borstonderzoek
Polikliniekbezoek
7 d2.2 d+4.8 d+12.4σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 44.8 d
Diagnostiek
landelijk 24.2 d
Behandeling
landelijk 52.1 d
Brabant
37.7 d
−7.1 d
19.7 d
−4.5 d
32.6 d
−19.5 d
Euregio
53.3 d
+8.5 d
14.9 d
−9.3 d
48.7 d
−3.4 d
Limburg
32.6 d
−12.2 d
14.0 d
−10.2 d
44.3 d
−7.8 d
Midden-NL
31.6 d
−13.2 d
26.4 d
+2.2 d
55.7 d
+3.6 d
Noord-NL
61.4 d
+16.6 d
30.0 d
+5.8 d
72.1 d
+20.0 d
Noordwest-NL
33.1 d
−11.7 d
13.1 d
−11.1 d
52.8 d
+0.7 d
Oost
50.8 d
+6.0 d
32.8 d
+8.6 d
64.3 d
+12.2 d
SpzNet AMC
30.1 d
−14.7 d
21.2 d
−3.0 d
42.6 d
−9.5 d
West
47.5 d
+2.7 d
35.4 d
+11.2 d
75.0 d
+22.9 d
Zuidwest-NL
49.6 d
+4.8 d
29.5 d
+5.3 d
56.8 d
+4.7 d
Zwolle
68.9 d
+24.1 d
25.8 d
+1.6 d
50.7 d
−1.4 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)48.6%

2.283 van 4.697 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)68.6%

917 van 1.337 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)59.5%

1.394 van 2.342 metingen binnen norm

3.782 van 8.376 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 27 mei 2025 (≈ 6 maanden geleden) zat 47.3% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 48.5%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Positieftrend

Structureel dalende trend in polikliniekbezoek

Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.

Statistic S
-30
p-waarde
4.7e-2
Richting
↓ beter
Positieftrend

Structureel dalende trend in diagnostiek

Mann-Kendall toetst de richting over de laatste 12 peildata onafhankelijk van het exacte niveau. De dalende beweging is significant (p < 0.05), wat betekent dat de richting waarschijnlijk geen ruis is. Verbetering houdt aan — vaak signaal van capaciteit-uitbreiding of betere triage.

Statistic S
-36
p-waarde
1.6e-2
Richting
↓ beter
Positiefverrichting

Grote daler: Maag, darm en leverziekten - Algemeen

Maag, darm en leverziekten - Algemeen (Maag, darm en leverziekten (318)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 130.5 d terug naar 111.3 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
130.5 d
Nu
111.3 d
Verandering
−19.2 d (−14.7%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.