Zorgadvies
Je bekijkt een eerdere briefing van 20 jan 2026. Een nieuwere staat klaar.Bekijk nieuwste (29 sep 2026)
Briefing · ISO-week 4 · 2026

Wachttijden-briefing, 20 jan 2026

Het landelijk beeld voor diagnostiek daalt met 1.2 dagen tegenover de vorige peildatum. Treeknorm-naleving zit op 57.2% over alle metingen heen. 269 ziekenhuis-verrichting-combinaties wijken zo sterk af van hun eigen patroon (|z| ≥ 3) dat ze handmatige aandacht verdienen.

Vergelijking: 6 jan 2026 → 20 jan 2026N metingen nu: 9.203Methode: walk-forward forecast · Mann-Kendall · z-score-anomaliesterug naar overzicht
Polikliniek
41.3d
-0.8 dvs 42.1 d
verbetering tov vorige peildatum
Diagnostiek
22.2d
-1.2 dvs 23.3 d
verbetering tov vorige peildatum
Behandeling
53.6d
-0.6 dvs 54.1 d
verbetering tov vorige peildatum
Treeknorm
57.2%
+1.4 dbinnen norm
gemeten over alle types
Wat valt op

Belangrijkste signalen

Auto-gegenereerd uit de huidige peildatum — geordend op urgentie. Elk signaal is herleidbaar naar de cijfers eronder.

Hoogverrichting

Grote stijger: Maag, darm en leverziekten - Algemeen

Het landelijke gemiddelde voor Maag, darm en leverziekten - Algemeen (Maag, darm en leverziekten (318)) is in twee weken gestegen van 122.1 d naar 134.7 d. 116 ziekenhuizen meten deze verrichting; de stijging suggereert capaciteitskrapte buiten één enkele instelling.

Vorige
122.1 d
Nu
134.7 d
Verandering
+12.6 d (+10.3%)
Hoogregio

Regio Noord-NL loopt achter

In de huidige peildatum zit ROAZ-regio Noord-NL op 3 van de drie type-zorg boven het landelijke gemiddelde — gezamenlijk 39.1 d boven gemiddeld. Dit kan duiden op structurele capaciteitsdruk in de regio.

Behandeling
+19.1 d boven gem.
Diagnostiek
+4.9 d boven gem.
Polikliniekbezoek
+15.1 d boven gem.
Aandachtanomalie

269 extreme uitschieters

Ziekenhuis × verrichting-combinaties met een |z-score| ≥ 3 — meer dan drie standaarddeviaties van hun eigen historische gemiddelde. Doorgaans single-events (terug naar normaal in volgende peildatum), maar herhaalde extremen in dezelfde verrichting verdienen onderzoek.

Pieken (z ≥ 2)
316
Dalen (z ≤ −2)
537
Extreem (|z| ≥ 3)
269
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor polikliniekbezoek

Compliance steeg met 1.1 procentpunt naar 52.5%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
51.4%
Huidig
52.5%
Δ procentpunt
+1.1 pp
Landelijke koers

Trend per type-zorg, met voorspelling

Solide lijn = historisch gemiddelde van alle instellingen per peildatum. Streepje = voorspelling op basis van helling × tail-EWMA, met 80%-betrouwbaarheidsband.

Polikliniek
41.3 d nu
+1: 42.0 d+2: 41.9 d80% PI ±3.4 d
Diagnostiek
22.2 d nu
+1: 22.9 d+2: 22.9 d80% PI ±2.0 d
Behandeling
53.6 d nu
+1: 53.7 d+2: 54.0 d80% PI ±4.0 d
Verrichtingen-spotlight

Welke verrichtingen bewegen het meest

Landelijk gemiddelde per verrichting tussen vorige en huidige peildatum. Filter: minimaal 5 ziekenhuizen meten de verrichting, en het effect is ≥ 1 dag.

Per instelling

Grootste bewegers, instelling × verrichting

Eén regel per (instelling, verrichting). Filter: vorige meting ≥ 7 dagen, om triviale veranderingen weg te schalen.

Snelste verslechteringen

Snelste verbeteringen

Outliers

Anomalieën: wat valt buiten het eigen patroon

Top z-scores: het verschil tussen huidige meting en het rollende gemiddelde van die specifieke combinatie instelling × verrichting, gedeeld door eigen sigma. |z| ≥ 2.5 betekent: aanzienlijk afwijkend van eigen baseline.

InstellingVerrichtingNuEigen gem.Δz-score
Meander Medisch Centrum locatie Amersfoort
Amersfoort
Maag, darm en leverziekten - Algemeen
Polikliniekbezoek
365 d99.6 d+265.4 d+515.4σ
Laurentius Ziekenhuis, locatie ROERMOND
Roermond
Maag, darm en leverziekten - Algemeen
Polikliniekbezoek
1112 d106.7 d+1005.3 d+140.6σ
Treant Zorggroep, locatie Bethesda
Hoogeveen
Interne geneeskunde - Nefrologie
Polikliniekbezoek
112 d82.3 d+29.8 d+65.8σ
Treant Zorggroep, locatie Bethesda
Hoogeveen
Interne geneeskunde - Endocrinologie
Polikliniekbezoek
112 d82.3 d+29.8 d+65.8σ
Ziekenhuis Rijnstate, locatie Zevenaar
Zevenaar
Chirurgie (heelkunde) - Liesbreuk
Polikliniekbezoek
49 d12.3 d+36.7 d+47.1σ
Ziekenhuis Rijnstate, locatie Arnhem
Arnhem
Chirurgie (heelkunde) - Liesbreuk
Polikliniekbezoek
49 d12.3 d+36.7 d+47.1σ
Gelre Ziekenhuizen Zutphen
Zutphen
Interne geneeskunde - Oncologie
Polikliniekbezoek
120 d10.6 d+109.4 d+36.1σ
Zuyderland Eyescan Sittard-Geleen
Sittard-Geleen
Oogheelkunde - Algemeen
Polikliniekbezoek
7 d96.7 d-89.7 d-28.8σ
Gelre Ziekenhuizen Zutphen
Zutphen
Gynaecologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
15 d147.8 d-132.8 d-23.2σ
Eyescan Wassenaar
Wassenaar
Oogheelkunde - Staar
Polikliniekbezoek
114 d10.3 d+103.7 d+22.9σ
Dermatologisch Centrum Utrecht
Maarssen
Dermatologie - Oncologie (verdachte plek)
Polikliniekbezoek
2 d14.2 d-12.2 d-21.1σ
Erasmus MC
Rotterdam
Reumatologie - Algemeen
Polikliniekbezoek
30 d86.5 d-56.5 d-18.3σ
Regionaal beeld

ROAZ-regio × type-zorg

Cellen kleuren ten opzichte van het landelijke gemiddelde voor het type-zorg. Donker oranje = relatief lange wachttijd in die regio; donker groen = relatief kort.

ROAZ-regio
Polikliniek
landelijk 41.3 d
Diagnostiek
landelijk 22.2 d
Behandeling
landelijk 53.6 d
Brabant
35.4 d
−5.9 d
17.2 d
−5.0 d
34.7 d
−18.9 d
Euregio
49.8 d
+8.5 d
13.6 d
−8.6 d
54.8 d
+1.2 d
Limburg
32.1 d
−9.2 d
13.8 d
−8.4 d
52.3 d
−1.3 d
Midden-NL
29.5 d
−11.8 d
22.4 d
+0.2 d
51.4 d
−2.2 d
Noord-NL
56.4 d
+15.1 d
27.1 d
+4.9 d
72.7 d
+19.1 d
Noordwest-NL
25.8 d
−15.5 d
13.1 d
−9.1 d
52.7 d
−0.9 d
Oost
49.2 d
+7.9 d
30.3 d
+8.1 d
60.3 d
+6.7 d
SpzNet AMC
28.1 d
−13.2 d
19.7 d
−2.5 d
48.9 d
−4.7 d
West
45.7 d
+4.4 d
32.7 d
+10.5 d
72.7 d
+19.1 d
Zuidwest-NL
45.3 d
+4.0 d
25.9 d
+3.7 d
57.1 d
+3.5 d
Zwolle
63.5 d
+22.2 d
28.1 d
+5.9 d
50.4 d
−3.2 d
Treeknorm

Naleving en zwaarste overschrijdingen

Treeknorm is de wettelijke maximumwachttijd: 28 dagen voor polikliniek/diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Compliance = aandeel metingen binnen die norm.

Polikliniek (≤28d)52.5%

2.688 van 5.117 metingen binnen norm

Diagnostiek (≤28d)74.1%

1.067 van 1.440 metingen binnen norm

Behandeling (≤49d)57.1%

1.511 van 2.646 metingen binnen norm

3.937 van 9.203 metingen overschrijden de Treeknorm.

Zwaarste overschrijders

Verdeling

Waar zitten de wachttijden nu?

Aantal metingen per dagen-bucket, gestapeld op type-zorg. Treeknorm-strepen markeren waar de norm overschreden wordt.

Ter referentie: op 22 jul 2025 (≈ 6 maanden geleden) zat 44.3% van alle metingen onder 28 dagen. Vandaag is dat 50.8%.

Risico's & learnings

Wat we daarnaast oppikken

Aanvullende patronen — minder urgent, maar relevant voor wie de zorg in gaat.

Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor diagnostiek

Compliance steeg met 3.5 procentpunt naar 74.1%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
70.6%
Huidig
74.1%
Δ procentpunt
+3.5 pp
Positieftreeknorm

Treeknorm-naleving stijgt voor behandeling

Compliance steeg met 0.6 procentpunt naar 57.1%. Een gunstige beweging — vaak gedreven door enkele zware ziekenhuizen die hun achterstand inhalen.

Vorige
56.5%
Huidig
57.1%
Δ procentpunt
+0.6 pp
Positiefverrichting

Grote daler: Neurolyse perifere zenuw, waaronder carpaal tunnel syndroom (neurochirurgie)

Neurolyse perifere zenuw, waaronder carpaal tunnel syndroom (neurochirurgie) (Neurochirurgie (308)) liet de scherpste verbetering zien — landelijk van 52.0 d terug naar 39.3 d. Een mooie indicator dat de zorg voor deze verrichting weer ruimer wordt.

Vorige
52.0 d
Nu
39.3 d
Verandering
−12.7 d (−24.4%)

Methode

De briefing wordt bij elke pageload vers gegenereerd uit de actuele NZa-database. Deltas vergelijken huidige en vorige peildatum; trends gebruiken Mann-Kendall over de laatste ≤ 12 peildata; voorspellingen komen uit een eenvoudige helling-+-EWMA-ensemble met walk-forward-backtest; anomalieën zijn z-scores tegen de eigen rollende baseline van een (ziekenhuis × verrichting)-combinatie. Treeknorm-norms: 28 dagen voor polikliniek en diagnostiek, 49 dagen voor behandeling. Bron: open NZa-data, tweewekelijks ververst.